Khoảng 200.000 người Việt tử vong do bệnh tim mạch mỗi năm

Theo PGS.TS Phạm Mạnh Hùng - Viện trưởng Viện Tim mạch Việt Nam, Giám đốc Quỹ Vì sức khỏe tim mạch Việt Nam, ngoài những dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm như Covid-19, có một đại dịch khác đã tồn tại và đang phát triển mạnh đó là các bệnh không lây nhiễm bao gồm các bệnh lý như đái tháo đường, ung thư, tâm thần… và đặc biệt nhất là các bệnh lý tim mạch. Bệnh tim mạch đã trở thành nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn phế.

Theo thống kê của Bộ Y tế, tại Việt Nam, mỗi năm có khoảng 200.000 người tử vong vì bệnh tim mạch, chiếm 33% ca tử vong. Còn thống kê của Viện Tim mạch Quốc gia qua các năm từ 2000 đến năm 2015 cho thấy, tỷ lệ tăng huyết áp ở người trưởng thành tăng khoảng 1% mỗi năm và chiếm 25%, như vậy, cứ 4 người trưởng thành thì có 1 người tăng huyết áp. Tăng huyết áp làm tăng nguy cơ tử vong do đột quỵ lên gấp 4 lần và tăng nguy cơ tử vong do bệnh lý tim mạch lên gấp 3 lần so với người không mắc bệnh.

Đáng lo ngại hơn, nếu như trước đây, bệnh lý tim mạch thường được cho là chỉ gặp ở người lớn tuổi. Song trên thực tế, tần suất mắc bệnh ở người trẻ và trung niên cao hơn, nó có thể xảy ra với bất kỳ ai và bất kỳ lứa tuổi nào và độ tuổi mắc bệnh cũng ngày càng trẻ hóa.

Các bệnh lý tim mạch chủ yếu có liên quan đến các yếu tố nguy cơ gây bệnh bao gồm yếu tố về gia đình, tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, đái tháo đường… nhưng đặc biệt là các yếu tố nguy cơ liên quan đến lối sống (ít vận động, thói quen có hại, hút thuốc lá, uống rượu quá mức, chế độ ăn uống không lành mạnh), ô nhiễm môi trường, căng thẳng và có cả sự chưa hiểu biết hoặc chủ quan trong tiếp cận phòng, chữa bệnh.

Theo các chuyên gia Viện Tim mạch Việt Nam, kinh nghiệm của các nước phát triển cũng như các thành tựu khoa học cho thấy, hầu hết các bệnh tim mạch có thể phòng ngừa và chữa được một cách chủ động. Với những hành động tưởng chừng rất đơn giản như tuyên truyền, hướng dẫn mọi người không hút thuốc lá, ăn giảm mặn, không ăn nhiều mỡ động vật, hạn chế uống rượu bia, tập vận động thể lực mỗi ngày… có thể giúp tránh được ít nhất 80% các ca tử vong sớm do bệnh tim mạch. Năm 2012, các nhà lãnh đạo thế giới cam kết tại Liên hợp quốc quyết tâm giảm tỷ lệ tử vong toàn cầu do bệnh không lây nhiễm khoảng 25% vào năm 2025.

Để phòng ngừa bệnh tim mạch, bác sĩ khuyến cáo người dân cần kiểm soát cân nặng; không hút thuốc lá, thuốc lào; không ăn nhiều mỡ động vật; không ăn mặn (dưới 6 gr muối/ ngày); ăn nhiều rau xanh, trái cây; hạn chế bia, rượu; đi bộ 10.000 bước chân mỗi ngày.

"Tập thể dục để tốt nhất cho tim mạch là vận động ở cường độ vừa đến mạnh chứ không quá mạnh. Lúc này, cơ thể vừa đủ sức chịu đựng, hơi vã mồ hôi nhẹ là vận động tốt nhất cho tim phổi. Nên vận động 30-60 phút mỗi ngày. Các phương pháp đi bộ nhanh, hoặc bơi, tập aerobic (với cường độ vừa phải), hay tập yoga, đạp xe... là những biện pháp được khuyến khích tốt cho tim mạch" - PGS.TS Phạm Mạnh Hùng nhấn mạnh.