Khi bất động sản có “chứng minh thư số”
Thứ tư , 04/03/2026 08:34
Thứ tư , 04/03/2026 08:34
Từ ngày 1/3/2026, theo quy định tại Nghị định 357, mỗi bất động sản - từ nhà ở riêng lẻ, căn hộ chung cư đến sản phẩm trong các dự án đầu tư xây dựng - sẽ được cấp một mã định danh điện tử riêng trên hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản.
Đây không chỉ là một thay đổi về kỹ thuật quản lý mà còn là tín hiệu cho thấy quyết tâm xây dựng một thị trường bất động sản minh bạch, chuyên nghiệp và vận hành trên nền tảng dữ liệu số.
Lâu nay, thị trường bất động sản vẫn tồn tại nghịch lý: giá trị tài sản rất lớn nhưng thông tin lại thiếu tập trung, thiếu chuẩn hóa. Người dân khi mua nhà thường phải tự mình kiểm chứng tính pháp lý qua nhiều kênh, nhiều cơ quan; doanh nghiệp khi tìm hiểu quỹ đất, dự án cũng đối diện với hệ thống dữ liệu phân tán.
Không ít tranh chấp, rủi ro phát sinh chỉ vì thông tin không rõ ràng hoặc bị che giấu. Một tài sản có thể bị thế chấp nhiều nơi; một dự án chưa đủ điều kiện vẫn được quảng bá rầm rộ; một căn hộ có thể xảy ra tranh chấp do sai lệch hồ sơ. Những “khoảng mờ” đó làm giảm niềm tin của thị trường và tạo ra chi phí xã hội không nhỏ.
Trong bối cảnh ấy, việc mỗi sản phẩm bất động sản được gắn một mã định danh điện tử giống như việc cấp “chứng minh thư số” cho tài sản. Mã định danh là chuỗi ký tự số và chữ, tối đa 40 ký tự, được cấu trúc từ các thành phần như mã thửa đất, mã thông tin dự án hoặc công trình, định danh địa điểm (nếu có) và loại sản phẩm bất động sản.
Đằng sau chuỗi ký tự ấy là một hệ thống dữ liệu được chuẩn hóa, giúp xác định chính xác vị trí, nguồn gốc và đặc điểm pháp lý của từng tài sản.
Việc gắn mã định danh điện tử cho từng nhà ở, dự án bất động sản được kỳ vọng tạo nền tảng dữ liệu thống nhất, hạn chế rủi ro pháp lý trong giao dịch. Trong ảnh: Một dự án nhà ở thương mại ở phường Tuy Hòa
Ý nghĩa của bước đi này nằm ở chỗ, lần đầu tiên mỗi căn nhà, mỗi căn hộ, mỗi sản phẩm trong dự án được “định danh” một cách thống nhất trên phạm vi toàn quốc. Khi dữ liệu được tập trung và đồng bộ, việc tra cứu, đối chiếu và kiểm soát giao dịch sẽ thuận lợi hơn rất nhiều.
Cơ quan quản lý có thể theo dõi biến động thị trường sát thực tế hơn; tổ chức tín dụng có cơ sở xác minh tình trạng pháp lý trước khi cho vay; người dân có thể tiếp cận thông tin chính xác thay vì phụ thuộc vào quảng cáo hay lời giới thiệu của môi giới.
Ở góc độ quản lý nhà nước, mã định danh điện tử còn mở ra khả năng liên thông với các cơ sở dữ liệu khác như đất đai, quy hoạch, thuế, xây dựng. Khi các hệ thống được kết nối, mỗi giao dịch sẽ để lại “dấu vết số” rõ ràng, góp phần hạn chế tình trạng gian lận, mua bán chồng chéo hoặc lách luật.
Minh bạch thông tin không chỉ bảo vệ quyền lợi của người mua mà còn tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho doanh nghiệp làm ăn chân chính.
Tuy nhiên, không nên nhìn nhận đây là “chiếc đũa thần” có thể lập tức giải quyết mọi bất cập. Thách thức lớn nhất nằm ở chất lượng dữ liệu đầu vào. Nếu hồ sơ chưa được rà soát đầy đủ, nếu thông tin còn sai lệch hoặc cập nhật chậm thì mã định danh dù được cấp vẫn khó phát huy hiệu quả.
Trách nhiệm của các địa phương trong việc thu thập, chuẩn hóa và cập nhật dữ liệu vì thế trở nên đặc biệt quan trọng. Việc phối hợp giữa các ngành từ xây dựng, tài nguyên môi trường đến thuế, tư pháp cần được thực hiện đồng bộ, tránh tình trạng “mạnh ai nấy làm”.
Một vấn đề khác không thể xem nhẹ là bảo mật thông tin. Dữ liệu về bất động sản gắn liền với quyền tài sản của người dân, với giá trị kinh tế lớn. Hệ thống quản lý phải được đầu tư hạ tầng công nghệ đủ mạnh, có cơ chế bảo vệ an toàn, tránh nguy cơ lộ lọt hoặc bị khai thác trái phép...
Nhìn tổng thể, việc cấp mã định danh điện tử cho từng bất động sản vẫn là bước tiến tất yếu trong quá trình chuyển đổi số quốc gia. Thị trường bất động sản muốn phát triển bền vững không thể dựa vào thông tin mập mờ hay giao dịch “truyền tay” mà phải dựa trên nền tảng dữ liệu minh bạch, có thể kiểm chứng. Một thị trường vận hành dựa trên dữ liệu chuẩn hóa sẽ giảm thiểu rủi ro, tiết kiệm chi phí xã hội và củng cố niềm tin của nhà đầu tư cũng như người dân.
Việt An
Nguồn: “Báo Đắk Lắk Điện tử”
Bài viết gốc: Xem tại đây