Nỗ lực thông quan hàng hóa qua cửa khẩu

Tình trạng ùn tắc vẫn căng thẳng

Tại cuộc họp trực tuyến Ban chỉ đạo giải quyết tình hình ùn tắc hàng hóa tại cửa khẩu biên giới phía Bắc do Bộ Công thương chủ trì ngày 18/1, ông Phan Văn Chinh - Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương) cho biết, từ đầu tháng 12/2021, dịch Covid-19 tiếp tục diễn biến phức tạp trên phạm vi toàn cầu. Phía Trung Quốc liên tục tăng cường các biện pháp phòng, chống dịch tại tất cả các cửa khẩu, bao gồm cả cảng biển và các cửa khẩu biên giới đất liền.

Cùng với việc nhiều mặt hàng nông sản của Việt Nam vào chính vụ thu hoạch đã gây ra tình trạng ùn tắc hàng hóa, phương tiện trên diện rộng tại 2 tỉnh Lạng Sơn và Quảng Ninh. Thời điểm ùn tắc căng thẳng nhất rơi vào các ngày 24 và 25/12/2021, khi có tới 6.000 phương tiện chờ xuất khẩu trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn và thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh.

Ông Hồ Tiến Thiệu - Chủ tịch UBND tỉnh Lạng Sơn cho hay, tính đến ngày 18/1, tổng xe nông sản tồn tại các cửa khẩu trong tỉnh gồm: Cửa khẩu Hữu Nghị 673 xe, cửa khẩu Tân Thanh 373 xe, cửa khẩu Chi Ma 77 xe. Đến ngày 18/1, cửa khẩu Hữu Nghị thông quan; cửa khẩu Tân Thanh, Chi Ma đã dừng thông quan.

Để tháo gỡ khó khăn cho việc thông quan hàng hóa, UBND tỉnh Lạng Sơn đã có văn bản đề nghị các địa phương vùng nông sản không đưa hàng hoa quả tươi lên cửa khẩu để đảm bảo thông quan hết hàng hóa cũ. Tuy nhiên, ngày 17/1 vẫn có hơn 50 xe hoa quả, nông sản được đưa lên Lạng Sơn. Hiện nay, tại Lạng Sơn, số hàng đưa lên và quay đầu về nội địa là tương đương nhau. Nếu mỗi ngày xuất khẩu được 100 xe và trong những ngày tới cửa khẩu Tân Thanh và Chi Ma mở cửa trở lại sẽ giải quyết được lượng hàng tồn.

Ông Nguyễn Tường Văn - Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh cho biết, tỉnh có hai cửa khẩu là Móng Cái - Bắc Luân 2 là cửa khẩu chính ngạch; đường mòn lối mở chủ yếu là xuất nhập khẩu tiểu ngạch. Từ ngày 11/1 đến nay, các cửa khẩu của Quảng Ninh đã thông quan được 1.076 xe, trung bình 100 xe/ngày qua 2 cửa khẩu. Tuy nhiên, hàng ngày vẫn có xe lên cửa khẩu nên vẫn còn 1.367 xe đang chờ thông quan.

Dù Trung Quốc đã thông báo sẽ làm xuyên Tết để thông quan hàng hóa, nhưng cán bộ tại cửa khẩu khi quay về quê sẽ bị cách ly từ 7 - 28 ngày nên tốc độ thông quan hoàn toàn phụ thuộc vào số lượng người làm ở cửa khẩu.

Theo ông Hoàng Xuân Ánh - Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng, ngày 17 và 18/1 phía Trung Quốc dừng xuất nhập khẩu để kiện toàn việc phòng, chống dịch. Từ ngày 19/1 tiếp tục thực hiện xuất nhập khẩu, nhưng đến ngày 21/1 sẽ dừng hoạt động xuất nhập khẩu tại cửa khẩu Tà Lùng. Tại cửa khẩu này hiện còn tồn 80 xe xuất khẩu, chủ yếu là gỗ ván, tiêu, điều, không có hoa quả. Xe nhập khẩu có 260 xe, hàng hóa chủ yếu là than cốc, máy móc thiết bị.

Tại cửa khẩu Trà Lĩnh còn tồn một số xe thanh long.

Ông Ánh cho biết, Cao Bằng đã xây dựng mô hình cửa khẩu xanh, cửa khẩu an toàn, không Covid-19, đồng thời bố trí lực lượng chức năng làm việc 24/24 giờ và liên tục trao đổi với phía Trung Quốc ở nhiều cấp.

Tìm cách giải bài toán thông quan

Được biết, để đảm bảo thông quan hàng hóa nông sản, Bộ Công thương đã thành lập Ban chỉ đạo giải quyết tình hình ùn tắc hàng hóa tại các cửa khẩu biên giới phía Bắc do Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên trực tiếp làm Trưởng ban, Thứ trưởng Bộ Công thương Trần Quốc Khánh và lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn làm Phó Trưởng ban. Lãnh đạo các Bộ Y tế, Tài chính, Ngoại giao và Chủ tịch UBND các tỉnh Quảng Ninh, Lạng Sơn, Cao Bằng, Lào Cai là thành viên Ban chỉ đạo.

Ban chỉ đạo có nhiệm vụ chỉ đạo các cơ quan chức năng trực thuộc áp dụng các biện pháp, giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để giải quyết tình trạng ách tắc hàng hóa, nông sản tại các cửa khẩu biên giới phía Bắc.

Thường xuyên cập nhật tình hình và cung cấp thông tin cho các địa phương liên quan về tình hình thông quan hàng hóa tại các cửa khẩu biên giới phía Bắc; phối hợp với các bộ, ngành, địa phương liên quan trong việc điều tiết vận chuyển hàng hóa lên các cửa khẩu biên giới phía Bắc.

Cùng đó, Bộ Công thương cũng đã ban hành Quyết định thành lập Tổ giúp việc Ban chỉ đạo giải quyết tình hình ùn tắc hàng hóa tại các cửa khẩu biên giới phía Bắc nhằm tham mưu giúp Ban chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ giải quyết tình hình ùn tắc hàng hóa.