8 Hiệp hội đề xuất giảm tỉ lệ đóng BHXH

Theo các hiệp hội trên, nếu chọn phương án 1, người lao động và doanh nghiệp sẽ bớt áp lực đóng BHXH. Song điều này làm mất tính đồng bộ của chính sách, bất bình đẳng giữa các doanh nghiệp, tăng khoảng cách thu nhập khi đi làm và về hưu của người lao động tại các doanh nghiệp.

Trong khi đó, phương án 2 với tỉ lệ đóng BHXH cao sẽ tạo áp lực cho doanh nghiệp, giảm sức cạnh tranh và lao động sẽ giảm thu nhập. Do đó, cả 8 hiệp hội, ngành hàng đề xuất giảm tỉ lệ đóng bảo hiểm xã hội đối với cả hai phương án. Cụ thể, phương án 1 nên giảm tỉ lệ đóng của người lao động xuống 5%, doanh nghiệp chỉ đóng 15%. Tổng cộng là 20%.

Ngoài ra, sàn đóng BHXH không nên dựa vào mức lương, phụ cấp và các khoản bổ sung khác mà căn cứ đóng trên 70% tổng thu nhập thực tế của người lao động. "Như vậy sẽ khoa học và phù hợp thực tế hơn, thu nhập nhiều đóng nhiều, thu nhập ít đóng ít", văn bản nêu rõ.

Với phương án 2, nhóm này đề xuất người lao động đóng 4% và doanh nghiệp đóng 12%. Tổng cộng là 16% nhưng nên đóng dựa trên thu nhập thực tế (trừ các khoản không mang tính chất lương). Theo tính toán, sàn đóng này chiếm khoảng 90% thu nhập thực tế của người lao động. Nguồn thu bảo hiểm xã hội không giảm trong khi thu nhập đi làm và người lao động không chênh lệch lớn…

Bên cạnh đó, các đơn vị trên kiến nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu giảm tỉ lệ hưởng lương hưu tối đa (hiện là 75%) theo quy định nhiều nước nhưng lương hưu thực lĩnh cao hơn.

Về chế độ BHXH một lần, các hiệp hội đề xuất cho người lao động sau 12 tháng không đóng bảo hiểm xã hội, chưa đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội thì được giải quyết tối đa 50% tổng thời gian đóng vào Quỹ hưu trí tử tuất. Thời gian còn lại được bảo lưu (cho đến tuổi nghỉ hưu) và mức hưởng phải được ghi rõ tại thời điểm thanh toán bảo hiểm một lần để người lao động nắm bắt.

Về điều kiện hưởng chế độ lương hưu cho người lao động, 8 hiệp hội đề xuất người lao động được về hưu sớm theo nguyện vọng với nam 60 tuổi, nữ 55 tuổi khi đã tham gia bảo hiểm xã hội đủ 15 năm, mức hưởng lương hưu sẽ theo tỷ lệ đóng bảo hiểm xã hội.

Lý do được các hiệp hội đưa ra là trên thực tế, lao động Việt Nam chủ yếu là lao động chân tay, có rất nhiều trường hợp tham gia BHXH từ rất sớm, có thời gian và mức đóng BHXH cao. Như vậy, khi người lao động đến năm 55-60 tuổi thì sức khỏe cũng đã giảm sút, không đảm bảo được yêu cầu công việc, có nguy cơ mất việc.

Nếu người lao động phải chờ đợi đến đủ tuổi nghỉ hưu thì sẽ gặp khó khăn trong việc đảm bảo chi tiêu cuộc sống. Ngoài ra việc cho phép người lao động được lựa chọn thời gian nghỉ hưu sớm cũng để trao cơ hội việc làm cho lao động trẻ. Người lao động cũng giảm số năm bị trừ 2% cho mỗi năm về hưu trước tuổi.