Vất vả nghề cạo mủ cao su
Thứ tư , 07/01/2026 10:13
Thứ tư , 07/01/2026 10:13
Khi người người, nhà nhà đang chìm sâu vào giấc ngủ, giữa màn sương đêm lạnh buốt của vùng cao nguyên, những công nhân cạo mủ cao su lại rời nhà đến rừng cao su để bắt đầu một ngày làm việc mới.
Thức cùng cao su
Khoảng hơn 2 giờ sáng, căn nhà nhỏ của chị H’Ái Niê (xã Krông Năng, công nhân Công ty TNHH MTV Cao su Krông Búk) đã sáng đèn. Thay bộ đồ lao động, mặc thêm chiếc áo ấm, vợ chồng chị H’Ái cầm theo chiếc túi đựng dụng cụ rồi lên xe đến nơi làm việc. Gần 20 năm gắn bó với nghề cạo mủ cũng là quãng thời gian vợ chồng chị đêm đêm thức cùng những cánh rừng cao su bạt ngàn.
Hành trang của những công nhân cạo mủ như vợ chồng chị H’Ái ngoài con dao cạo, đèn pin đội đầu, xô đựng mủ, thường có thêm ít nhang chống muỗi, lọ dầu gió để phòng gió lạnh, chai nước uống và chiếc khẩu trang.
Chị H’Ái chia sẻ, nghề khai thác mủ cao su rất đặc biệt, từ thời gian khai thác đến cách khai thác. Muốn cao su ra nhiều mủ, phải đi từ giữa đêm khuya, khi trời còn lạnh. Những vết cạo hôm nay, sang ngày hôm sau đã "liền" lại, người thợ cứ lần lượt cạo từng lớp mỏng, để nhựa cây chảy ra. Nghe thì đơn giản nhưng phải thật khéo để làm sao cạo không bị phạm. Dao cạo mủ phải thật sắc bén, khi cạo phải đúng kỹ thuật, đúng độ sâu quy định thì mới khai thác được lượng mủ nhiều nhất mà không gây tổn thương cho cây. Thời gian cạo thì tùy theo thời tiết trong năm, mùa khô cạo càng sớm càng tốt, mùa mưa thì phải đợi cây khô ráo mới bắt đầu cạo.
Chị H'Doái Mlô tỉ mẩn với công việc cạo mủ để bảo đảm "cần câu cơm" cho cả gia đình
“Từ nhiều năm nay, tôi nhận chăm sóc và cạo mủ 3 ha với khoảng 800 cây cao su. Do đó, khi đến mùa cạo, vợ chồng thường thức dậy lúc hơn 2 giờ sáng để vào vườn bắt đầu công việc cho kịp cạo hết 800 cây trong đêm. Những đêm trời lạnh, đôi tay tê cứng, việc điều khiển lưỡi dao càng trở nên khó khăn hơn bao giờ hết. Đến sáng thì chồng về đi làm, tôi tiếp tục cạo tiếp những hàng cây chưa xong rồi đi trút mủ, mang đến điểm tập kết của Công ty để cân” - chị H’Ái kể.
Với chị H’Doái Mlô (xã Krông Năng, công nhân Công ty TNHH MTV Cao su Krông Búk), hơn 17 năm làm nghề cạo mủ cao su chị đã quen với nhọc nhằn, vất vả và cả việc thức dậy từ khoảng 3 giờ sáng. “Với 800 cây cao su nhận khoán chăm sóc, để kịp cạo xong mủ trước khi trời sáng, đêm nào chồng tôi cũng phụ vợ đi cạo mủ cao su. Đến khoảng 6 giờ thì chồng về lo cơm nước, áo quần để các con kịp giờ đi học, tôi ở lại tiếp tục công việc dang dở. Sau khi cạo xong, tôi cũng tranh thủ chạy về nhà ăn vội miếng cơm rồi lại ra vườn trút mủ. Công việc xong xuôi thì trời cũng đã qua giờ trưa. Thương nhất là các con, lúc bố mẹ đi làm thì hai đứa vẫn đang ngon giấc. Khi chúng còn nhỏ, trước khi đi làm tôi phải mang đi gửi nhờ nhà người thân, đến khi lớn thì chúng tự ở nhà chăm nhau đêm hôm”.
Đổi nhọc nhằn lấy tương lai
Mủ cao su chảy tốt nhất khi nhiệt độ thấp và độ ẩm cao, đó là lý do khiến công nhân cạo mủ phải bắt đầu làm việc khi trời còn chưa sáng. Làm việc trong khung giờ "nghịch lý", những công nhân cạo mủ phải đối mặt với không ít nỗi sợ. "Hồi mới vào nghề, đi làm đêm hôm trong rừng vắng, tiếng gió thổi rít qua kẽ lá cũng làm mình sợ hãi. Nhưng rồi vì miếng cơm manh áo, đi miết cũng thành quen, giờ thì thấy bình thường rồi. Quy tắc bất di bất dịch trước khi đặt nhát dao đầu tiên là phải quan sát thật kỹ, kiểm tra quanh gốc cây để đảm bảo không có "vị khách không mời" nào đang rình rập", chị H’Ái tâm sự.
Tuy nhiên, sự quen thuộc không đồng nghĩa với an toàn. Nghề cạo mủ cao su tiềm ẩn nhiều rủi ro từ những chiếc dao cạo sắc lẹm chỉ cần một chút sơ sẩy là có thể cứa sâu vào tay, đến côn trùng, rắn rết chực chờ hay vấn đề an ninh giữa đêm tối đen như mực trong cánh rừng cao su bạt ngàn thỉnh thoảng mới nhìn thấy ánh đèn le lói từ xa của đồng nghiệp.
Ông Lương Văn Du, Phó Tổng Giám đốc thường trực Công ty (bìa trái) chia sẻ, động viên công nhân cao mủ cao su của đơn vị
Cùng với đó, không gian làm việc của họ còn nồng nặc mùi hăng đặc trưng của mủ tươi. Đôi bàn tay của người thợ cạo bao giờ cũng nhuốm đen bởi mủ khô bám chặt vào da thịt, rất khó tẩy rửa.
Dẫu nhọc nhằn nhưng với chị H’Ái, H’Doái và nhiều công nhân khác, nghề này là "cần câu cơm" vững chắc với thu nhập ổn định. Chị H’Doái cho biết, công việc vất vả, phải thức trắng mỗi đêm nhưng bù lại, công việc cạo mủ cao su không đòi hỏi trình độ, đối với những lao động phổ thông như chị thì mỗi tháng trung bình thu nhập khoảng 15 triệu đồng đủ để lo cho các con ăn học và chi phí sinh hoạt khác. Hơn thế nữa, sau thời gian cạo mủ, buổi trưa chị tranh thủ ngủ bù, chiều lại có thời gian để lo cơm nước cho gia đình và tranh thủ làm thêm việc nương rẫy.
Theo ông Lương Văn Du, Phó Tổng Giám đốc Thường trực Công ty TNHH MTV Cao su Krông Búk, những năm gần đây, giá mủ cao su đã tăng trở lại, đây là niềm vui đối với doanh nghiệp và những công nhân cạo mủ, bởi những dòng nhựa trắng chính là dòng chảy nuôi sống ước mơ về một tương lai tươi sáng hơn cho gia đình, con cái họ.
Thúy Hồng
Nguồn: “Báo Đắk Lắk Điện tử”
Bài viết gốc: Xem tại đây