Siết chặt kỷ cương trong hoạt động khai thác thủy sản

Đây không chỉ là nhiệm vụ kinh tế mà còn trách nhiệm của địa phương trong nỗ lực chung cùng cả nước sớm gỡ bỏ "thẻ vàng" IUU vì lợi ích lâu dài của ngư dân và sự bền vững của ngành kinh tế biển.

Minh bạch hóa dữ liệu

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, tính đến cuối tháng 3/2026, công tác quản lý đội tàu và theo dõi hoạt động nghề cá trên địa bàn tỉnh đã có những bước tiến đáng kể.

Toàn tỉnh hiện có 2.576 tàu cá đã đăng ký trên Hệ thống cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNFishbase) và được đối khớp với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Điểm sáng nổi bật là 100% tàu cá có chiều dài từ 15 m trở lên (687 tàu) đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS) và được trực ban theo dõi 24/24 giờ. Tỷ lệ tàu cá được cấp giấy phép khai thác còn hạn đạt mức rất cao, lên tới 99,57%.

Lực lượng bộ đội biên phòng kiểm tra giấy tờ của các chủ tàu

Bên cạnh đó, việc thực thi pháp luật được triển khai một cách kiên quyết, "không có vùng cấm". Từ đầu năm 2024 đến nay, các lực lượng chức năng đã xử phạt 119 trường hợp vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản với tổng số tiền hơn 1,6 tỷ đồng.

Đặc biệt, Đắk Lắk đã thể hiện sự nghiêm minh khi xử lý hình sự đối với các hành vi vi phạm nghiêm trọng như vụ án tàu cá PY-96896-TS bị phía Philippines bắt giữ. Tỉnh cũng đã triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử (eCDT) và nhật ký khai thác điện tử (eLogbook) để bảo đảm tính minh bạch từ khâu khai thác đến xuất khẩu.

Qua đợt kiểm tra lần thứ 5 (vào giữa tháng 3/2026), đoàn thanh tra EC cũng đã ghi nhận và đánh giá cao những nỗ lực, quyết tâm của tỉnh trong triển khai các giải pháp chống khai thác IUU; đặc biệt là việc chủ động cập nhật tiến độ thực hiện các khuyến nghị của EC theo yêu cầu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Đoàn khẳng định Đắk Lắk đã thể hiện rõ cam kết chính trị mạnh mẽ, cách làm quyết liệt, đồng bộ và bước đầu đạt được những chuyển biến tích cực, rõ nét. Đồng thời, đoàn cũng đánh giá cao tinh thần hợp tác nghiêm túc, minh bạch, trách nhiệm của địa phương trong suốt quá trình làm việc.

Bên cạnh kết quả đạt được, đoàn thanh tra EC cũng chỉ ra một số tồn tại, hạn chế cần khẩn trương khắc phục như: mức xử phạt còn thấp; công tác phối hợp liên ngành chưa đáp ứng yêu cầu để ngăn chặn, xử lý hành vi khai thác IUU; hồ sơ truy xuất tại một số doanh nghiệp chưa thống nhất…

Nâng cao hiệu lực thực thi pháp luật

Rõ ràng, việc EC vẫn duy trì khuyến nghị cho thấy các giải pháp trong chống khai thác IUU cần phải thực chất hơn, tránh hình thức. Chính vì vậy, các địa phương cần phải siết chặt kỷ cương, kỷ luật hành chính, nâng cao hiệu lực thực thi pháp luật từ Trung ương đến cơ sở. Việc cập nhật dữ liệu tàu cá cần bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống” và thống nhất.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thiên Văn cho biết: Đắk Lắk đang tập trung cao độ, theo dõi chỉ đạo sát sao công tác khắc phục các tồn tại hạn chế do đoàn thanh tra EC đã chỉ ra. Không chỉ tập trung vào việc xử lý phần ngọn, Đắk Lắk còn chú trọng vào các giải pháp bền vững như dự án chuyển đổi nghề cho 183 tàu cá khai thác ảnh hưởng đến nguồn lợi thủy sản. Mặt khác, tỉnh cũng nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền; yêu cầu 100% doanh nghiệp thu mua, chế biến, xuất khẩu thủy sản cam kết không thu mua nguyên liệu từ tàu cá vi phạm IUU; đẩy mạnh ứng dụng hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử (eCDT VN), bảo đảm minh bạch, thống nhất dữ liệu và xử lý nghiêm các hành vi gian lận.

Cá ngừ đại dương cập cảng tại Cảng cá Đông Tác

Hiện Chi cục Thủy sản và Biển đảo đang tiếp tục đôn đốc, đề nghị các doanh nghiệp khẩn trương rà soát, đối chiếu các hồ sơ, số liệu liên quan đến nguồn nguyên liệu thủy sản khai thác, đặc biệt là đối với nguồn nguyên liệu cá ngừ vây vàng trong nước và nhập khẩu, khối lượng nguyên liệu sử dụng, tồn kho và sản lượng thành phẩm xuất khẩu. Yêu cầu doanh nghiệp thực hiện quản lý chặt chẽ hồ sơ truy xuất nguồn gốc, bảo đảm tính minh bạch, thống nhất và chính xác giữa nguyên liệu đầu vào, quá trình sản xuất và sản phẩm xuất khẩu, đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của EC về chống khai thác IUU.

Minh Thuận

Nguồn: “Báo Đắk Lắk Điện tử”

Bài viết gốc: Xem tại đây