Đề nghị xem xét quy định cấm thế hệ sinh sau 2010 hút thuốc

Cả nước hiện có hơn 15 triệu người hút thuốc và nằm trong nhóm 15 quốc gia có tỉ lệ nam giới trưởng thành hút thuốc cao nhất thế giới. Mỗi năm, khoảng 103.000 người Việt tử vong do các bệnh liên quan đến thuốc lá, trong đó có 18.800 trường hợp do hút thuốc thụ động.

Việt Nam hiện xếp thứ 95/140 quốc gia về diện tích in cảnh báo sức khỏe trên bao bì thuốc lá và thuộc nhóm thấp nhất ASEAN cùng Philippines, Indonesia. Ảnh: Một số hình ảnh cảnh báo trên bao bì thuốc lá của các nước trong khu vực

Thông tin được đưa ra tại hội thảo cập nhật thông tin chủ đề ngày thế giới không thuốc lá 31-5-2026 và tình hình thực hiện các chính sách phòng, chống tác hại thuốc lá do Bộ Y tế tổ chức ngày 22-5. Theo ThS. Nguyễn Thị Thu Hương, Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế), thuốc lá không chỉ gây tổn hại nghiêm trọng tới sức khỏe mà còn tạo gánh nặng kinh tế lớn, với chi phí y tế và tổn thất kinh tế ước tính khoảng 108.700 tỉ đồng mỗi năm, tương đương 1,14% GDP.

Theo WHO, khói thuốc chứa hơn 7.000 hóa chất, trong đó khoảng 69 chất gây ung thư. Trên toàn cầu, thuốc lá gây hơn 8 triệu ca tử vong mỗi năm, bao gồm khoảng 1,6 triệu người chết do hít phải khói thuốc thụ động.

Đại diện Bộ Y tế cho biết dù công tác phòng, chống tác hại thuốc lá đã đạt một số kết quả bước đầu, người dân, đặc biệt là thanh thiếu niên, vẫn dễ dàng tiếp cận các sản phẩm thuốc lá. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp bách phải tăng cường kiểm soát mạng lưới bán lẻ thuốc lá nhằm giảm nguồn cung và hạn chế khả năng tiếp cận sản phẩm.

Một trong những giải pháp được đề xuất là cấm cơ sở bán buôn, bán lẻ trưng bày thuốc lá dưới mọi hình thức. Theo báo cáo đánh giá 13 năm thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, có tới 82,5% điểm bán vi phạm quy định trưng bày quá số lượng cho phép (một bao, một tút hoặc một hộp cho mỗi nhãn hiệu thuốc lá). Vi phạm quảng cáo thuốc lá trên internet cũng tăng mạnh, từ 0,8% năm 2015 lên 5,1% vào năm 2020.

"Qua nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn trong nước, cần bổ sung quy định cấm cơ sở bán buôn, bán lẻ trưng bày thuốc lá dưới mọi hình thức"- bà Hương nhấn mạnh.

Theo các chuyên gia, việc trưng bày thuốc lá tại điểm bán thực chất là một hình thức quảng cáo kích thích tiêu dùng. Nghiên cứu tại Úc cho thấy hơn 25% người hút thuốc từng mua thuốc lá chỉ vì nhìn thấy sản phẩm được trưng bày; hơn 1/3 người đang cai nghiện bị thôi thúc mua lại khi nhìn thấy thuốc lá tại điểm bán. Tại Mỹ, doanh số thuốc lá tăng từ 12-28% ở các cửa hàng có trưng bày sản phẩm. Đến cuối năm 2024, đã có 59 quốc gia cấm trưng bày thuốc lá tại điểm bán.

Bà Hương cũng nêu đề xuất cấm sản xuất, kinh doanh, tàng trữ, quá cảnh, vận chuyển, quảng cáo, khuyến mại, tài trợ, chứa chấp, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, thuốc lá mới khác trong Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá. Đồng thời, cấm người sinh từ ngày 1-1-2010 trở về sau mua và sử dụng thuốc lá, hướng tới mục tiêu xây dựng "thế hệ không khói thuốc" trong tương lai.

Bên cạnh đó, Việt Nam cần tăng diện tích in cảnh báo sức khỏe trên bao bì thuốc lá và thường xuyên thay đổi hình ảnh, thông điệp cảnh báo. Hiện Việt Nam xếp thứ 95/140 quốc gia về diện tích cảnh báo sức khỏe trên bao bì thuốc lá và thuộc nhóm thấp nhất ASEAN cùng Philippines, Indonesia.

Đề nghị xem xét cấm người sinh từ ngày 1-1-2010 trở về sau mua, sử dụng thuốc lá

Tại hội thảo, Ths Trần Thị Vân Ngọc, Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, cho biết Bộ Y tế đang trình Chính phủ dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá. Dự án luật cần hoàn thành, gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội trước ngày 31-7-2026 để trình Quốc hội thông qua vào Kỳ họp thứ hai, Quốc hội XVI (tháng 10-2026).

Trong đó, Bộ Y tế đề xuất Chính phủ thông qua 2 chính sách: "Cấm sản xuất, kinh doanh, tàng trữ, quá cảnh, vận chuyển, quảng cáo, khuyến mại, tài trợ, chứa chấp, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, thuốc lá mới khác"; "Cấm cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc lá trưng bày thuốc lá dưới mọi hình thức"

Bộ Y tế đề nghị Chính phủ xem xét và quyết định về việc đưa chính sách 3: "Cấm người sinh từ ngày 1-1-2010 trở về sau mua, sử dụng thuốc lá" vào dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá vào thời điểm này hay sẽ lập kế hoạch để đưa vào thời điểm phù hợp hơn với điều kiện kinh tế, xã hội của Việt Nam.

Dương Ngọc

Theo Báo Người Lao Động (www.nld.com.vn)

Bài viết gốc: Xem tại đây