Tấm vé thông hành cho nông sản Đắk Lắk

Quản trị thông minh

Tại Công ty TNHH MTV Cà phê 15 (xã Ea Tul), phương thức quản lý sản xuất truyền thống với sổ tay và bút viết để ghi chép lịch bón phân, tưới nước cho cây trồng đã trở thành quá khứ. Giờ đây, việc quản lý hơn 650 ha cà phê của đơn vị tại địa bàn tỉnh Đắk Lắk được thực hiện gọn nhẹ trên máy tính và điện thoại thông minh.

Mọi dữ liệu từ lịch sử canh tác đến tình trạng “sức khỏe” cây trồng đều được cập nhật thời gian thực trên hệ thống phần mềm quản lý sản xuất và hồ sơ điện tử. Nhờ khả năng “bắt bệnh” từ xa, các cán bộ kỹ thuật có thể điều tiết nước và dinh dưỡng chính xác cho từng vùng, giúp giảm đáng kể chi phí phân bón và thuốc bảo vệ thực vật.

Thượng tá Lê Trung Thành, Giám đốc Công ty TNHH MTV Cà phê 15, cho biết: Việc chuyển dịch sang quản trị số là một “cuộc sát hạch” về tư duy. Số hóa chính là chìa khóa để minh bạch hóa sản xuất, giúp doanh nghiệp nắm chắc “sức khỏe” của từng lô rẫy để có hướng đầu tư đúng. Đặc biệt, việc ứng dụng công nghệ số đã mang lại hiệu quả kép, giúp tiết giảm khoảng 20% chi phí nhân công, vật tư, bảo đảm sản phẩm đồng nhất; xây dựng phong cách làm việc khoa học cho cán bộ, chiến sĩ và người lao động.

“Nhật ký sản xuất điện tử chính là cơ sở dữ liệu để kết nối cổng truy xuất nguồn gốc quốc gia, tạo lợi thế riêng biệt cho thương hiệu “Cà phê người lính” của đơn vị chinh phục các thị trường khó tính”, ông Thành nói.

Máy bay không người lái được sử dụng trên những cánh đồng mẫu lớn ở Đắk Lắk. Ảnh: Nguyễn Xuân

Không riêng các doanh nghiệp lớn, nhiều nông dân và hợp tác xã (HTX) cũng nhạy bén áp dụng chuyển đổi số để chuẩn hóa sản phẩm. Tại HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch Krông Pắc, nhiều diện tích trong số hơn 200 ha sầu riêng của HTX đã được số hóa và định vị tọa độ. Ông Lê Văn Thành, thành viên của HTX chia sẻ, việc chăm sóc 3 ha sầu riêng trở nên thuận tiện hơn nhờ các nền tảng như VNPT Green, Ezfarm... Thông qua ứng dụng này, mỗi cây sầu riêng có một mã định danh và hệ thống định vị riêng. Nhật ký sản xuất số giúp ông theo dõi chính xác ngày bón phân, phun thuốc ngay trên điện thoại.

Theo ông Mai Đình Thọ, Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch Krông Pắc, toàn HTX có 186 xã viên, canh tác sầu riêng hơn 200 ha. Nhiều thành viên của HTX đã ứng dụng công nghệ số để quản lý, chăm sóc, theo dõi “sức khỏe” cây trồng nhằm minh bạch hóa các khâu sản xuất… Sự minh bạch này cung cấp cho trái sầu riêng một “lý lịch” rõ ràng, giúp HTX đáp ứng các yêu cầu khắt khe của thị trường.

Xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp số

Xác định nông nghiệp là trụ cột kinh tế, tỉnh Đắk Lắk đã triển khai quyết liệt các nghị quyết về chuyển đổi số, trong đó ưu tiên hàng đầu cho việc số hóa dữ liệu ngành nông nghiệp.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, ngành nông nghiệp tỉnh đã và đang tập trung xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung, từ bản đồ thổ nhưỡng, thủy văn đến hệ thống quản lý mã số vùng trồng. Đến nay, ở lĩnh vực trồng trọt, tỉnh đã số hóa truy xuất nguồn gốc được 321 mã số vùng trồng và 52 cơ sở đóng gói bảo đảm xuất khẩu, 74 mã số vùng trồng đáp ứng truy xuất nguồn gốc trong nước; lắp đặt 4 trạm giám sát sâu rầy thông minh sử dụng khí tượng iMetos với cảm biến “giấy ướt lá” để dự báo dịch bệnh chính xác.

Đáng chú ý, Đắk Lắk là một trong 16 tỉnh đầu tiên cả nước hoàn tất kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai, với hơn 1,84 triệu thửa đất đã được số hóa… Những nỗ lực này không chỉ giúp quản lý nhà nước chính xác hơn mà còn tạo ra nền tảng “dữ liệu sạch” giúp nông sản Đắk Lắk rộng đường xuất khẩu, chinh phục những thị trường khó tính.

Trước thách thức từ Quy định chống phá rừng của Liên minh Châu Âu (EUDR), ngành nông nghiệp tỉnh cũng đã phối hợp với tổ chức IDH, JDE, Simexco Đắk Lắk... thu thập dữ liệu số hóa nông hộ trồng cà phê truy xuất nguồn gốc đáp ứng dự luật thẩm định không gây mất rừng EUDR cho khoảng 90.000/214.000 ha (chiếm khoảng 42% diện tích cà phê của tỉnh).

Ông Lê Đức Huy, Chủ tịch Hội đồng thành viên Simexco Đắk Lắk khẳng định, dữ liệu số chính là “giấy thông hành” để nông sản Đắk Lắk vượt qua các rào cản kỹ thuật khắt khe nhất. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay là quy định chống phá rừng của Liên minh Châu Âu (EUDR).

Để giải bài toán này, ông đã cùng các cộng sự xây dựng giải pháp phần mềm EUDR, thiết lập quy trình thu thập dữ liệu chuẩn EUDR, bao gồm: hồ sơ pháp lý đất đai, định vị đa giác GPS, nhật ký canh tác số hóa và hệ thống truy xuất đến từng hộ sản xuất; xây dựng cơ chế đánh giá rủi ro “không đáng kể” và phối hợp với chính quyền địa phương để xác minh quyền sử dụng đất, triển khai công cụ cảnh báo sớm nguy cơ phá rừng.

Sầu riêng là một mặt hàng nông sản chủ lực của tỉnh Đắk Lắk. Ảnh: Công Nam

Nhờ giải pháp này, các điểm nghẽn lớn của nông sản Tây Nguyên như thiếu dữ liệu, thiếu truy xuất và thiếu minh bạch được xử lý triệt để. “Chúng tôi không chỉ số hóa để quản lý nội bộ, mà còn nỗ lực hỗ trợ bà con nông dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số hoàn thiện hồ sơ đất đai và làm sạch dữ liệu vùng nguyên liệu. Khi dữ liệu “đúng - đủ - sạch - sống”, các điểm nghẽn về thiếu tính minh bạch sẽ được xử lý triệt để, giúp giảm rủi ro bị trả hàng và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế cho hạt cà phê Đắk Lắk”, ông Huy chia sẻ.

Đỗ Lan

Nguồn: “Báo Đắk Lắk Điện tử”

Bài viết gốc: Xem tại đây