Tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông dòng chảy khoa học, công nghệ và chuyển đổi số

Mục tiêu trọng tâm là đưa các nguồn vốn đầu tư vào lĩnh vực khoa học công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số (CĐS) đi vào thực chất, tạo động lực bứt phá toàn diện cho địa phương.

Nguồn lực lớn, áp lực từ tiến độ triển khai

Năm 2026, tổng kinh phí bố trí cho lĩnh vực KHCN, ĐMST và CĐS trên địa bàn tỉnh là 1.035 tỷ đồng, bao gồm vốn đầu tư phát triển và chi thường xuyên. Nguồn lực này cơ bản bảo đảm tỷ lệ tối thiểu 3% tổng chi cân đối ngân sách địa phương theo định hướng tại Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, thể hiện quyết tâm của tỉnh trong thúc đẩy các lĩnh vực được xác định là động lực phát triển trong giai đoạn mới.

Nguồn kinh phí được định hướng cho các nhiệm vụ quan trọng, như: phát triển hạ tầng công nghệ thông tin, xây dựng cơ sở dữ liệu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, phát triển hệ thống điều hành thông minh và nâng cấp hạ tầng số tại cơ sở. Nhiều dự án cấp tỉnh đã được phê duyệt chủ trương đầu tư: Xây dựng nền tảng dữ liệu số phục vụ chỉ huy, điều hành an ninh trật tự; ứng dụng Internet vạn vật trong lĩnh vực xây dựng, giao thông thông minh; triển khai hệ thống trợ lý ảo hỗ trợ cán bộ, công chức, viên chức; xây dựng cổng thông tin dữ liệu mở và ứng dụng công nghệ số trong quản lý, sản xuất, chế biến, tiêu thụ nông sản... Điển hình là dự án “Đầu tư cơ sở hạ tầng Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao Phú Yên (giai đoạn 1)”, có kế hoạch vốn năm 2026 là 25 tỷ đồng, đã giải ngân 22,039 tỷ đồng, đạt 88,16% kế hoạch vốn được giao. Kết quả này cho thấy việc chủ động tháo gỡ khó khăn, bám sát tiến độ và tổ chức thực hiện phù hợp có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu quả sử dụng vốn.

Ở cấp xã, các dự án nâng cấp Trung tâm Phục vụ hành chính công được kỳ vọng góp phần hoàn thiện hạ tầng công nghệ thông tin, nâng cao chất lượng giải quyết thủ tục hành chính, tạo thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp.

Trung tâm phục vụ Hành chính công xã Quảng Phú là một trong những đơn vị được bố trí nguồn lực để nâng cấp hạ tầng, công nghệ, thúc đẩy quá trình CĐS. 

Tuy nhiên, công tác triển khai và giải ngân các dự án nói chung đang đối mặt với không ít thách thức.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ, tính đến trung tuần tháng 10/2026, phần lớn dự án vẫn trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư, lập và thẩm định báo cáo kinh tế - kỹ thuật. Tỷ lệ hoàn thành thủ tục quyết định đầu tư còn thấp, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ triển khai và giải ngân. Những vướng mắc chủ yếu nằm ở sự chậm trễ trong phối hợp thẩm định giữa các sở, ngành; yêu cầu bảo đảm tính đồng bộ dữ liệu với các hệ thống quốc gia; cùng với năng lực lập hồ sơ đầu tư công trong lĩnh vực công nghệ thông tin tại một số địa phương cấp xã chưa đồng đều. Đặc thù của các dự án công nghệ số cũng đòi hỏi việc xác định yêu cầu kỹ thuật, khả năng kết nối và tính tương thích giữa các hệ thống phải được thực hiện chặt chẽ ngay từ khâu chuẩn bị.

Một vấn đề khác được đặt ra là tính khả thi của danh mục dự án. Qua rà soát 160 dự án sử dụng nguồn vốn theo Nghị quyết số 55/NQ-HĐND và nguồn tăng thu, tiết kiệm chi ngân sách, tỉnh Đắk Lắk kiên quyết đề xuất điều chỉnh giảm hoặc dừng thực hiện đối với những dự án không còn phù hợp, chuyển nguồn lực sang các nhiệm vụ cấp bách, đáp ứng yêu cầu thực tế.

Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Bùi Thanh Toàn cho biết, việc triển khai các dự án đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ hơn nữa của các chủ đầu tư, nhất là trong rà soát thủ tục, bám sát các mốc thời gian và khẩn trương hoàn thiện hồ sơ để đẩy nhanh tiến độ giải ngân. Theo đồng chí Bùi Thanh Toàn, yêu cầu đặt ra không đơn thuần là giải ngân bằng mọi giá, mà phải bảo đảm tiến độ đi đôi với chất lượng, đúng quy định và hiệu quả đầu tư. Những dự án đã đủ điều kiện cần được khẩn trương triển khai; các dự án còn vướng mắc phải xác định rõ nguyên nhân, trách nhiệm và thời hạn xử lý; những nhiệm vụ không còn phù hợp cần được rà soát, điều chỉnh kịp thời.

Rõ trách nhiệm, đẩy nhanh tiến độ dự án

Để tháo gỡ những điểm nghẽn trong quá trình triển khai, Đắk Lắk đang tăng cường công tác điều hành, giám sát tiến độ trên môi trường số, công khai tình hình thực hiện từng nhiệm vụ, dự án, theo tinh thần: gắn trách nhiệm của người đứng đầu với kết quả triển khai dự án và đánh giá thi đua hằng năm.

Cùng với đó, tỉnh xác định việc rút ngắn các khâu trung gian trong thủ tục đầu tư, mua sắm thông qua cơ chế “luồng xanh”, kiện toàn nhân lực công nghệ thông tin... cũng là giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả phối hợp.

Ông Cao Đình Huy, Giám đốc Sở Tài chính, cho biết trước yêu cầu đẩy nhanh phát triển KHCN, ĐMST và CĐS, sở tập trung tham mưu bố trí nguồn lực phù hợp, đồng thời phối hợp với các sở, ngành, địa phương tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai. Trọng tâm là hướng dẫn các đơn vị hoàn thiện thủ tục, rà soát tính khả thi của từng dự án, bảo đảm việc phân bổ vốn gắn với nhu cầu thực tế và khả năng thực hiện. Đối với những dự án còn vướng mắc, Sở Tài chính phối hợp với các cơ quan liên quan xác định nguyên nhân để có hướng xử lý phù hợp; đồng thời tham mưu điều chỉnh nguồn vốn đối với những nhiệm vụ không còn đáp ứng yêu cầu, ưu tiên các dự án cấp thiết, đủ điều kiện triển khai, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn.

Chuyên viên Sở Tài chính xử lý hồ sơ đăng ký kinh doanh trực tuyến, rút ngắn thời gian, tạo thuận lợi để triển khai các dự án đầu tư. 

Chỉ đạo nội dung này, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Hồ Thị Nguyên Thảo yêu cầu các sở, ngành, địa phương thống nhất ban hành quy trình triển khai, xây dựng kế hoạch chi tiết đối với từng kế hoạch, dự án để tổ chức thực hiện bảo đảm tiến độ. Việc bố trí vốn phải gắn với chủ trương đầu tư, phù hợp nhu cầu thực tế và khả năng triển khai. Tỉnh sẽ thành lập các tổ phụ trách địa bàn để hướng dẫn, hỗ trợ các địa phương trong quá trình thực hiện dự án chuyển đổi số; đồng thời xây dựng kế hoạch lấy ý kiến cơ quan Trung ương đối với những nội dung liên quan.

Đỗ Lan

Nguồn: “Báo Đắk Lắk Điện tử”

Bài viết gốc: Xem tại đây