Khi người dân vươn lên làm chủ công nghệ

Xóa bỏ lối mòn tư duy, tự chủ chuỗi giá trị

Sở hữu rẫy cà phê rộng hơn 6,5 ha, ông Nguyễn An Sơn, chủ thương hiệu cà phê Ông Giáo ở xã Quảng Phú từng có thời gian “đau đầu” với bài toán chi phí nhân công, lượng nước tưới và phân bón sao cho tối ưu trước sự thất thường của thời tiết. Nhận thấy phương thức canh tác truyền thống không còn phù hợp, ông Sơn quyết định rẽ hướng sang mô hình nông nghiệp tuần hoàn.

Bước đi đột phá nhất của ông chính là việc đầu tư lắp đặt hệ thống tưới nhỏ giọt tự động. Phân bón theo đó cũng được hòa tan, đi theo đường ống nhỏ giọt để bón đến đúng vùng rễ của cây trồng, vừa giúp tiết kiệm chi phí, vừa bảo vệ kết cấu đất và cho hiệu quả rõ rệt.

Đặc biệt, 3 năm nay, chiếc điện thoại thông minh đã trở thành vật bất ly thân giúp ông điều hành cả một vườn cây rộng lớn thông qua ứng dụng quản lý thông minh. Ông Sơn chia sẻ: "Có những đợt tôi đi TP. Hồ Chí Minh cả tuần. Ngồi ở quán cà phê, mở điện thoại ra theo dõi vườn cây từ xa, thấy đất hơi khô là tôi chạm màn hình điện thoại, hệ thống ở nhà tự động tưới nước".

Ông Nguyễn An Sơn (xã Quảng Phú) điều khiển việc tưới nước, bón phân cho cây trồng thông qua ứng dụng trên điện thoại di dộng

Bên cạnh đó, ông Sơn còn chủ động đầu tư máy móc để chế biến cà phê, tận dụng các nền tảng mạng xã hội làm kênh quảng bá, tự tìm đầu ra và bán trực tiếp sản phẩm đến tay người tiêu dùng.

Tại xã Dang Kang, bà H’Loan Kpơr, người phụ nữ Êđê ở buôn Cư Păm cũng đang viết nên câu chuyện chuyển đổi số đầy cảm hứng. Dù đã ngoài 60 tuổi nhưng bà H’Loan quyết không đứng ngoài cuộc dòng chảy số. Yêu tha thiết văn hóa thổ cẩm của dân tộc mình, bà tự học cách sử dụng điện thoại thông minh, tập tành lên mạng xã hội để xây kênh kết nối, quảng bá sản phẩm váy áo thổ cẩm do chính tay mình làm ra.

Không chỉ bán hàng, hằng ngày bà H’Loan còn lên mạng tìm tòi, cập nhật các phong cách thời trang, kiểu mẫu phù hợp với xu hướng của giới trẻ. Từ đó, bà khéo léo kết hợp giữa vẻ đẹp truyền thống của hoa văn thổ cẩm với phong cách hiện đại để tạo nên những chiếc áo, chiếc váy tân thời. Bà H'Loan Kpơ chia sẻ: “Mình lên mạng học cái hay của người khác, mang về điều chỉnh, áp dụng vào trang phục của mình. Nhờ có mạng xã hội mà giờ đây nhiều khách hàng ở khắp nơi biết đến mình hơn, đơn hàng cũng nhiều hơn trước”.

Thúc đẩy khát vọng bứt phá

Những chuyển biến tích cực trong tư duy của người dân để đến gần hơn với công nghệ số không phải là ngẫu nhiên, mà là kết quả của cả một quá trình kiên trì định hướng, hỗ trợ từ chính quyền cơ sở. Ông Nguyễn Công Văn, Chủ tịch UBND xã Quảng Phú cho biết: “Thời gian qua, xã đã tích cực phối hợp tổ chức các lớp tập huấn, hướng dẫn bà con tiếp cận với ứng dụng số, kỹ thuật số trong nông nghiệp và cài đặt các nền tảng số để giao thương, thực hiện các thủ tục hành chính. Thời gian tới, xã tiếp tục phối hợp với các doanh nghiệp viễn thông, tăng cường hỗ trợ kỹ thuật tại cơ sở để người dân tối ưu hóa sản xuất, nâng cao thu nhập và gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống”.

Bà H’Loan Kpơr (xã Dang Kang) tự chụp ảnh, sáng tạo nội dung để bán hàng qua các nền tảng số.

Sự đồng lòng vươn lên làm chủ công nghệ của người dân đã góp phần mang lại những quả ngọt đầu tiên cho nền kinh tế địa phương. Năm 2025, kinh tế số đã đóng góp 7,67% GRDP cho toàn tỉnh, bước đầu hiển thị rõ nét trong một số lĩnh vực có thế mạnh của tỉnh như: Nông nghiệp số (đặc biệt là các ngành hàng cà phê, hồ tiêu, sầu riêng, thủy sản với việc ứng dụng IoT, truy xuất nguồn gốc, thương mại điện tử) và du lịch số.

Để hiện thực hóa mục tiêu đưa kinh tế số chiếm 14% GRDP vào năm 2026 và đạt 30% vào năm 2030, tỉnh Đắk Lắk đang tập trung xây dựng Đề án phát triển kinh tế số giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2045. Nhấn mạnh về chiến lược này, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Hữu Huy cho biết tỉnh sẽ tập trung phát triển kinh tế số và xã hội số, mở rộng các ứng dụng AI, dữ liệu mở, thương mại điện tử, du lịch thông minh, y tế - giáo dục số; cung cấp các giải pháp thanh toán không dùng tiền mặt, phát triển thương mại điện tử, quảng bá giới thiệu các nông sản, du lịch mang tính đặc thù của Đắk Lắk ra cộng đồng trong nước và quốc tế. Đặc biệt, tỉnh sẽ chú trọng nâng cao kỹ năng số toàn dân, gắn kết cộng đồng trong phong trào “Bình dân học vụ số” và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.

Đỗ Lan

Nguồn: “Báo Đắk Lắk Điện tử”

Bài viết gốc: Xem tại đây