Nông nghiệp tuần hoàn thúc đẩy tăng trưởng xanh

Hướng đi giàu tiềm năng
Là một trong những doanh nghiệp triển khai mô hình nông nghiệp tuần hoàn quy mô lớn tại Đắk Lắk, Công ty Cổ phần Nông nghiệp Trường Hải đang phát triển 7 dự án trồng trọt chăn nuôi kết hợp trên diện tích hơn 4.650 ha tại các xã Ea Hleo và Ea Rốk; gồm chăn nuôi heo giống, heo thịt công nghệ cao kết hợp trồng rừng và nuôi cá sấu; chăn nuôi bò thịt, bò sinh sản gắn với cây lâm nghiệp, cây ăn quả. Các mô hình đã tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 2.500 lao động với thu nhập bình quân 10 - 12 triệu đồng/người/tháng. Mỗi năm, doanh nghiệp đóng góp khoảng 150 tỷ đồng vào ngân sách nhà nước.  

Sản xuất điện sinh khối từ bã mía tại Công ty TNHH Công nghiệp KCP Việt Nam

Không chỉ tạo giá trị kinh tế, mô hình tuần hoàn của công ty còn mang lại lợi ích rõ nét cho môi trường. Theo đại diện công ty, điểm cốt lõi của các mô hình là tổ chức sản xuất theo nguyên tắc tuần hoàn, liên kết chặt chẽ các hoạt động nhằm tối ưu hóa tài nguyên, giảm thiểu chất thải và nâng cao hiệu quả đầu tư. Mô hình tuần hoàn được vận hành thông qua việc tận dụng cỏ, bắp và các loại cây nguyên liệu làm thức ăn chăn nuôi; chất thải chăn nuôi được xử lý để sản xuất phân hữu cơ khoáng và phân vi sinh phục vụ cây trồng. Phụ phẩm nông nghiệp tiếp tục được tái sử dụng cho các công đoạn sản xuất khác. Qua đó góp phần giảm chi phí đầu vào, nâng cao hiệu quả kinh tế và hạn chế tác động đến môi trường.

Theo GS.TS Nguyễn Thị Lan, Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam, Đắk Lắk có khoảng 217.000 ha cà phê, hơn 40.000 ha sầu riêng, diện tích cây ăn quả lớn cùng ngành chăn nuôi phát triển đang mang đến lượng phụ phẩm dồi dào từ trồng trọt, chế biến nông sản và chăn nuôi. Đây chính là nguồn tài nguyên quan trọng có thể được tái sử dụng để sản xuất phân bón hữu cơ, thức ăn chăn nuôi, khí sinh học, năng lượng tái tạo và nhiều sản phẩm có giá trị gia tăng.

Hướng tới mô hình tuần hoàn cấp vùng

Phát triển kinh tế tuần hoàn không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên, giảm chi phí sản xuất và gia tăng giá trị cho ngành nông nghiệp mà còn là giải pháp quan trọng để giảm phát thải, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu, nâng cao khả năng chống chịu trước thiên tai. 

Chăn nuôi tuần hoàn ở trang trại nuôi heo tại xã Sơn Hòa. Ảnh: Lý Tâm

GS.TS Nguyễn Thị Lan đề xuất 3 mô hình tuần hoàn phù hợp với điều kiện sẵn có của Đắk Lắk như chuỗi cà phê - phân hữu cơ - năng lượng sinh học; cà phê kết hợp chăn nuôi bò và sản xuất phân hữu cơ; mô hình liên kết trồng trọt - chăn nuôi - năng lượng sinh học thích ứng biến đổi khí hậu.

“Ba mô hình trên không tồn tại độc lập mà có thể liên kết thành một hệ sinh thái tuần hoàn cấp vùng. Trong đó, cà phê và cây ăn quả cung cấp phụ phẩm cho chăn nuôi - chăn nuôi cung cấp phân hữu cơ và nguyên liệu cho sản xuất năng lượng sinh học - năng lượng tái tạo và phân hữu cơ tiếp tục phục vụ vùng nguyên liệu. Đây là hướng phát triển phù hợp với điều kiện tự nhiên, cơ cấu sản xuất và định hướng tăng trưởng xanh của tỉnh, đồng thời mở ra cơ hội thu hút doanh nghiệp đầu tư vào các chuỗi giá trị nông nghiệp; thúc đẩy kết nối vùng nguyên liệu với công nghiệp chế biến, logistics và xuất khẩu, phát huy lợi thế không gian phát triển từ cao nguyên đến ven biển”, bà Lan nhấn mạnh.

Theo TS. Trần Ngọc Thanh (Trường Đại học Đông Á), nông nghiệp Đắk Lắk có ba lợi thế chính giúp chuyển đổi theo hướng kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn. Đó là quy mô sản xuất lớn và đa dạng; nguồn phụ phẩm và sinh khối dồi dào; khả năng thích ứng với các mô hình sản xuất bền vững và chuỗi giá trị. Muốn khai thác hiệu quả lợi thế này cần chuyển dịch phương thức sản xuất tuyến tính sang hệ thống sản xuất tuần hoàn gắn với thị trường, đồng thời đặt người nông dân vào vị trí trung tâm của quá trình chuyển đổi. Đây là động lực quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng xanh, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải và xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, bền vững.

Minh Duyên

Nguồn: “Báo Đắk Lắk Điện tử”

Bài viết gốc: Xem tại đây